Τη σημασία της σωματικής άσκησης, της πρόληψης και της παρακολούθησης της υγείας κατά την περίοδο πριν και κατά τη διάρκεια της εμμηνόπαυσης, αναδεικνύουν επιστήμονες μέσα από μελέτες και επιστημονικές οδηγίες που εξέδωσαν πρόσφατα με την ευκαιρία της παγκόσμιας ημέρας εμμηνόπαυσης (δείτε και εδώ).
Η σωματική άσκηση -όπως το περπάτημα, ο χορός και η γιόγκα- μπορεί να συμβάλει στη βελτίωση της ψυχικής ευεξίας και της ποιότητας ζωής των γυναικών κατά την περιεμμηνόπαυση και τα πρώτα χρόνια μετά την εμμηνόπαυση, σύμφωνα με μελέτη που δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό «Menopause».
Η εμμηνόπαυση είναι η περίοδος κατά την οποία η έμμηνος ρύση σταματά λόγω της μείωσης των ορμονικών επιπέδων και πολλές γυναίκες εμφανίζουν κατά τη διάρκεια αυτής της περιόδου ψυχολογικά συμπτώματα όπως κατάθλιψη, πεσμένη διάθεση, άγχος, στρες, καθώς και δυσκολίες στη σκέψη και τη μνήμη. Τα συμπτώματα αυτά μπορεί να επηρεάσουν σημαντικά την καθημερινότητά τους και την ποιότητα ζωής τους.
Στο πλαίσιο συστηματικής ανασκόπησης και μετα-ανάλυσης, οι ερευνητές, με επικεφαλής το University College London αξιολόγησαν δώδεκα τυχαιοποιημένες ελεγχόμενες δοκιμές, στις οποίες συμμετείχαν περισσότερες από χίλιες γυναίκες ηλικίας 40-65 ετών από επτά χώρες (Βραζιλία, Κίνα, Τυνησία, Ινδία, Ιράν, Κορέα και Η.Π.Α.). Όπως προέκυψε από τα αποτελέσματα της μελέτης, διαφορετικές μορφές άσκησης ενδέχεται να βοηθούν στην αντιμετώπιση ορισμένων ψυχολογικών συμπτωμάτων που συνδέονται με αυτή τη μεταβατική περίοδο της ζωής.
Η έρευνα
Οι δραστηριότητες που μελετήθηκαν χωρίστηκαν σε δύο κατηγορίες. Η πρώτη περιλάμβανε αερόβια άσκηση όπως το περπάτημα, η ζούμπα και το ταεκβοντό. Η δεύτερη αφορούσε δραστηριότητες σύνδεσης του σώματος και του νου όπως η γιόγκα, το τάι τσι, το πιλάτες και οι διατάσεις. Η αερόβια άσκηση εμφάνισε τα ισχυρότερα αποτελέσματα στη μείωση των καταθλιπτικών συμπτωμάτων και στη βελτίωση της συνολικής ποιότητας ζωής, με την αυξημένη έκκριση ενδορφινών να συνδέεται με τη βελτίωση της διάθεσης. Παράλληλα, τα προγράμματα αερόβιας άσκησης φαίνεται να απαιτούσαν συχνά λιγότερες συνεδρίες, γεγονός που ενδέχεται να διευκολύνει την ένταξή τους στο καθημερινό πρόγραμμα γυναικών μέσης ηλικίας, οι οποίες αντιμετωπίζουν περιορισμούς χρόνου και ενέργειας. Σε μία από τις μελέτες οι συμμετέχουσες περπατούσαν για τριάντα λεπτά τρεις φορές την εβδομάδα, ενώ σε άλλη παρακολουθούσαν τρία εβδομαδιαία μαθήματα ζούμπα διάρκειας μίας ώρας.
Από την άλλη πλευρά, οι δραστηριότητες που συνδυάζουν σώμα και νου συνδέθηκαν με σημαντική βελτίωση της ψυχολογικής ποιότητας ζωής. Οι πρακτικές αυτές περιλαμβάνουν τεχνικές ενσυνειδητότητας, ελεγχόμενης αναπνοής και επίγνωσης του σώματος, οι οποίες ενδέχεται να βοηθούν στη ρύθμιση των συναισθημάτων. Σε μία μελέτη οι γυναίκες συμμετείχαν σε δύο εβδομαδιαίες συνεδρίες γιόγκα διάρκειας 75 λεπτών, ενώ σε άλλη παρακολουθούσαν καθημερινά μαθήματα διάρκειας μίας ώρας. Η βελτίωση της κατάθλιψης, της διάθεσης και της ποιότητας ζωής ήταν ιδιαίτερα εμφανής στις γυναίκες που βρίσκονταν στα πρώτα χρόνια μετά την εμμηνόπαυση. Παράλληλα, η σωματική δραστηριότητα συσχετίστηκε με βελτίωση των καταθλιπτικών συμπτωμάτων και κατά την περιεμμηνόπαυση.
Οι ερευνητές επισημαίνουν ότι τα ευρήματα αναδεικνύουν τη σωματική δραστηριότητα ως μια χαμηλού κόστους και ευρέως διαθέσιμη επιλογή για τις γυναίκες που αντιμετωπίζουν ψυχολογικά συμπτώματα κατά την εμμηνόπαυση, σε σύγκριση με άλλες παρεμβάσεις όπως η ορμονοθεραπεία. Εκτιμούν επίσης ότι η κοινωνική διάσταση της άσκησης όπως η συμμετοχή σε ομαδικά προγράμματα γυμναστικής, μπορεί να έχει συμβάλει στη βελτίωση της διάθεσης και της ποιότητας ζωής. Οι ερευνητές διευκρινίζουν ότι απαιτούνται περαιτέρω μελέτες για να προσδιοριστεί ποιες μορφές σωματικής δραστηριότητας προσφέρουν τα μεγαλύτερα οφέλη και πώς μπορούν να ενταχθούν αποτελεσματικότερα στην υποστήριξη και τη φροντίδα των γυναικών κατά την εμμηνόπαυση.
