Υγιείς ενήλικες που καταναλώνουν μεγάλες ποσότητες υπερεπεξεργασμένων τροφίμων όπως συσκευασμένα σνακ, δημητριακά πρωινού με ζάχαρη, αναψυκτικά, στιγμιαία ζυμαρικά και έτοιμα κατεψυγμένα γεύματα, είναι πιθανότερο να εμφανίζουν ενδείξεις εγκεφαλικής βλάβης που ενδέχεται να αυξήσουν τον κίνδυνο εγκεφαλικού επεισοδίου και μελλοντικών προβλημάτων μνήμης (δείτε επίσης εδώ και εδώ).
Οι ερευνητές, με επικεφαλής το καναδικό ερευνητικό ινστιτούτο «Population Health Research Institute» του Πανεπιστημίου McMaster και του υγειονομικού συστήματος περίθαλψης «Hamilton Health Sciences», χρησιμοποίησαν μαγνητική τομογραφία για να εξετάσουν τον εγκέφαλο σχεδόν 9.000 ανθρώπων ηλικίας 35-69 ετών χωρίς ιστορικό καρδιακών παθήσεων από όλο τον Καναδά, ενώ οι συμμετέχοντες συμπλήρωσαν και αναλυτικά ερωτηματολόγια σχετικά με τη διατροφή τους. Οι εξετάσεις αξιολογήθηκαν από νευρολόγους που δεν γνώριζαν τις διατροφικές συνήθειές τους.
Τα υπερεπεξεργασμένα τρόφιμα αντιστοιχούσαν κατά μέσο όρο περίπου στο 25% των ημερήσιων μερίδων φαγητού των συμμετεχόντων. Για όσους κατανάλωναν τις μεγαλύτερες ποσότητες, το ποσοστό έφτανε στο 45% του συνόλου των τροφίμων που έτρωγαν, ενώ για εκείνους με τη χαμηλότερη κατανάλωση περιοριζόταν μόλις στο 16%. Οι επιστήμονες εντόπισαν μικρές εστίες βλάβης συχνότερα σε όσους κατανάλωναν τις μεγαλύτερες ποσότητες υπερεπεξεργασμένων τροφίμων, σε σύγκριση με εκείνους που κατανάλωναν τις μικρότερες. Οι συμμετέχοντες με την υψηλότερη κατανάλωση είχαν κατά 40% μεγαλύτερη πιθανότητα να εμφανίζουν αυτές τις αλλοιώσεις. Πρόκειται για αλλαγές που δεν προκαλούν εμφανή συμπτώματα αλλά θεωρούνται πρώιμα προειδοποιητικά σημάδια, τα οποία μπορεί να εμφανιστούν χρόνια πριν από ένα εγκεφαλικό επεισόδιο ή την εκδήλωση προβλημάτων μνήμης.
Κατά τη μελέτη, που δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό «Jama network open», διαπιστώθηκε ακόμη ότι οι συμμετέχοντες που κατανάλωναν τις μεγαλύτερες ποσότητες υπερεπεξεργασμένων τροφίμων είχαν επίσης περισσότερο σωματικό λίπος και μεγαλύτερη συσσώρευση σπλαχνικού λίπους, σε σύγκριση με όσους κατανάλωναν τις μικρότερες ποσότητες. Σημειώνεται ότι αυτός ο τύπος κοιλιακού λίπους συνδέεται με φλεγμονή και βλάβες στα αιμοφόρα αγγεία, οι οποίες μπορούν να επηρεάσουν και τον εγκέφαλο.
Η συσχέτιση ανάμεσα στην κατανάλωση υπερεπεξεργασμένων τροφίμων και τις εγκεφαλικές βλάβες φάνηκε να είναι ισχυρότερη στις γυναίκες. Όσες ανήκαν στην ομάδα με την υψηλότερη κατανάλωση είχαν σχεδόν διπλάσιες πιθανότητες να εμφανίζουν ενδείξεις εγκεφαλικής βλάβης σε σύγκριση με εκείνες που κατανάλωναν τις μικρότερες ποσότητες. Οι ερευνητές διαπίστωσαν, επίσης, ότι όσο αυξανόταν η κατανάλωση υπερεπεξεργασμένων τροφίμων, τόσο μειωνόταν η κατανάλωση μη επεξεργασμένων ή ελάχιστα επεξεργασμένων τροφίμων. Τα φρούτα, τα λαχανικά, τα δημητριακά και άλλα τρόφιμα που έχουν υποστεί ελάχιστη επεξεργασία, αποτελούσαν το 41% των ημερήσιων μερίδων στην ομάδα με την υψηλότερη κατανάλωση υπερεπεξεργασμένων τροφίμων, έναντι 68% στην ομάδα με τη χαμηλότερη κατανάλωση.
Τα ευρήματα υποδεικνύουν συσχέτιση μεταξύ της κατανάλωσης υπερεπεξεργασμένων τροφίμων και των ενδείξεων εγκεφαλικών αλλοιώσεων. Ωστόσο, διευκρινίζεται ότι επειδή οι συμμετέχοντες αξιολογήθηκαν μόνο μία φορά και δεν παρακολουθήθηκαν σε βάθος χρόνου, οι ερευνητές δεν μπόρεσαν να διαπιστώσουν αν τα υπερεπεξεργασμένα τρόφιμα προκαλούν άμεσα αυτές τις αλλοιώσεις.
