Νέα παγκόσμια επιστημονική έκθεση κρούει τον κώδωνα του κινδύνου, προειδοποιώντας ότι η ανθρωπότητα βιώνει πλέον μια διαρκή «καταιγίδα μικροπλαστικών». Σύμφωνα με την έρευνα, η οποία βασίστηκε σε περισσότερες από 350 εγκεκριμένες μελέτες, η έκθεση του ανθρώπου σε αυτά τα απειροελάχιστα σωματίδια πλαστικού είναι καθολική και προέρχεται από πηγές που μέχρι σήμερα αγνοούσαμε. Τα μικροπλαστικά, σωματίδια με μέγεθος μικρότερο από πέντε χιλιοστά, δεν περιορίζονται πλέον μόνο στους μολυσμένους ωκεανούς, αλλά εντοπίζονται στο εσωτερικό των σπιτιών μας, στα χειρουργεία των νοσοκομείων, ακόμα και στα ανώτερα στρώματα της ατμόσφαιρας.
Η Heather Leslie, η κορυφαία επιστήμονας που έχει αφιερώσει την καριέρα της στην εύρεση μικροπλαστικών στο ανθρώπινο αίμα, τονίζει ότι το ζήτημα υπερβαίνει τη διαχείριση των απορριμμάτων. Πρόκειται για τα ίδια τα υλικά που οι κατασκευαστές έχουν ενσωματώσει στον σύγχρονο κόσμο μας, τα οποία απελευθερώνουν συνεχώς σωματίδια στους χώρους όπου ζούμε, αναπνέουμε και εργαζόμαστε. Η έκθεση αυτή είναι πλέον μέρος της καθημερινής μας ζωής, ενσωματωμένη στα προϊόντα που χρησιμοποιούμε και στις υποδομές που μας περιβάλλουν.
Από τα χειρουργεία μέχρι τα παιδικά δωμάτια
Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλούν τα ευρήματα για τους χώρους υγείας, οι οποίοι θεωρούνται παραδοσιακά αποστειρωμένοι. Η έρευνα κατέγραψε ότι στα χειρουργεία η «βροχή» μικροπλαστικών μπορεί να φτάσει τα χιλιάδες σωματίδια ανά τετραγωνικό μέτρο κατά τη διάρκεια μιας μόνο βάρδιας. Ιατρικές συσκευές, όπως οι καθετήρες και τα συστήματα ενδοφλέβιας χορήγησης υγρών, εισάγουν ακούσια πλαστικά σωματίδια απευθείας στο σώμα των ασθενών.
Αντίστοιχα, τα παιδιά βρίσκονται στην πρώτη γραμμή του κινδύνου λόγω των παιχνιδιών και των πλαστικών δαπέδων δραστηριοτήτων. Επειδή τα παιδιά αναπνέουν περισσότερο αέρα αναλογικά με το βάρος τους και έρχονται σε συχνή επαφή με τη σκόνη του σπιτιού, τα επίπεδα έκθεσής τους είναι πολύ υψηλότερα από εκείνα των ενηλίκων. Ακόμη και οι κοινές μπογιές εσωτερικού χώρου αποτελούν πηγή ρύπανσης, καθώς περιέχουν τεράστιες ποσότητες πολυμερών σωματιδίων που απελευθερώνονται σταδιακά με τη φθορά των τοίχων.
Ο ουρανός ως πηγή ρύπανσης και οι νέες τεχνολογίες
Η έκθεση προειδοποιεί ότι ακόμη και οι προσπάθειες για την καταπολέμηση της κλιματικής αλλαγής μπορεί να επιδεινώσουν την κατάσταση. Τεχνολογίες γεωμηχανικής που μελετώνται για τη μείωση της θερμοκρασίας του πλανήτη, ενδέχεται να απελευθερώσουν τεράστιες ποσότητες σωματιδίων στην ατμόσφαιρα, δημιουργώντας μια νέα πηγή αέριας ρύπανσης. Ήδη η βροχή περιέχει σωματίδια από τη φθορά των ελαστικών των αυτοκινήτων και των συνθετικών υφασμάτων, τα οποία αφού ταξιδέψουν στον αέρα, επιστρέφουν στη γη και εισέρχονται στην τροφική αλυσίδα.
Παρά το γεγονός ότι οι επιστήμονες βρίσκονται ακόμη στα πρώτα στάδια της κατανόησης των επιπτώσεων αυτών των σωματιδίων στην υγεία, η ανάγκη για λήψη μέτρων κρίνεται επιτακτική. Οι ειδικοί καλούν τους πολιτικούς να υιοθετήσουν την αρχή της πρόληψης, επιταχύνοντας την έρευνα και προωθώντας τον ανασχεδιασμό των προϊόντων. Η λύση, σύμφωνα με την έκθεση, βρίσκεται στην απομάκρυνση του πλαστικού από τον σχεδιασμό των αντικειμένων καθημερινής χρήσης και στην επιστροφή σε φυσικά, ασφαλή υλικά που δεν απελευθερώνουν τοξικά κατάλοιπα στο περιβάλλον μας.
