Η πρόσβαση σε ποιοτικές υπηρεσίες υγείας αποτελεί θεμελιώδες δικαίωμα κάθε πολίτη, ανεξαρτήτως κοινωνικής, οικονομικής ή νομικής κατάστασης. Ο “Στόχος 3” των Ηνωμένων Εθνών, που αφορά την εξασφάλιση υγιούς ζωής και την προώθηση της ευημερίας για όλους, αντικατοπτρίζει αυτήν την ανάγκη σε παγκόσμιο επίπεδο. Στην Ελλάδα, η δημιουργία των Γραφείων Προστασίας Δικαιωμάτων Ληπτών Υπηρεσιών Υγείας, το 2016, αποτέλεσε μια σημαντική πρωτοβουλία προς αυτή την κατεύθυνση.
Ο Ρόλος των Γραφείων Προστασίας Δικαιωμάτων
Τα Γραφεία Προστασίας Δικαιωμάτων Ληπτών Υπηρεσιών Υγείας (ή αλλιώς «γραφεία παραπόνων») λειτουργούν σε κάθε νοσοκομείο με σκοπό να διασφαλίσουν τα δικαιώματα των ασθενών και να βελτιώσουν την ποιότητα των υπηρεσιών. Οι αρμοδιότητές τους περιλαμβάνουν:
- Ενημέρωση των ασθενών για τις διαδικασίες και τα δικαιώματά τους.
- Διευκόλυνση της πρόσβασης ανασφάλιστων πολιτών σε ιατρικές και φαρμακευτικές υπηρεσίες.
- Παρακολούθηση της εξυπηρέτησης των ασθενών και επίλυση προβλημάτων που προκύπτουν.
- Συλλογή και διαχείριση παραπόνων, αλλά και θετικών σχολίων για τις παρεχόμενες υπηρεσίες.
- Διαμεσολάβηση με τις διοικητικές υπηρεσίες του νοσοκομείου για τη βελτίωση της εξυπηρέτησης.
- Ενημέρωση του προσωπικού για τις ορθές πρακτικές σύμφωνα με τη νομοθεσία και την ιατρική δεοντολογία.
Προκλήσεις και Ελλείψεις
Παρά τη σημασία του ρόλου τους, τα Γραφεία Προστασίας Δικαιωμάτων συχνά αντιμετωπίζουν προβλήματα που περιορίζουν την αποτελεσματικότητά τους. Ένα βασικό ζήτημα είναι η έλλειψη ενημέρωσης των πολιτών σχετικά με την ύπαρξή τους, καθώς πολλές φορές βρίσκονται σε δυσδιάκριτες τοποθεσίες εντός των νοσοκομείων. Ακόμη και μέλη του ιατρικού προσωπικού αγνοούν τη λειτουργία τους, γεγονός που δυσχεραίνει τη συνεργασία μεταξύ των υπηρεσιών.
Η ανάγκη για περαιτέρω ενίσχυση της προβολής και της στελέχωσης αυτών των γραφείων είναι επιτακτική, προκειμένου να διαδραματίσουν πιο ενεργό ρόλο στην προάσπιση των δικαιωμάτων των ληπτών υπηρεσιών υγείας. Μέσω της κατάλληλης εκπαίδευσης και ευαισθητοποίησης του κοινού, μπορούν να συμβάλουν ουσιαστικά στη βελτίωση του ελληνικού συστήματος υγείας, κάνοντας πράξη τον “Στόχο 3” της βιώσιμης ανάπτυξης.
Τι δείχνουν τα στοιχεία;
Σύμφωνα με στοιχεία, οι γραπτές καταγγελίες το 2024 έφτασαν τις 2.305, καταγράφοντας αύξηση 25,5% σε σχέση με το 2023 (1.836 καταγγελίες). Αντίθετα, τα προφορικά παράπονα σημείωσαν μικρή μείωση (-1,7%), ενώ σημαντική αύξηση (+36,4%) παρατηρήθηκε στα συνολικά αιτήματα των πολιτών, τα οποία ανήλθαν σε 15.292 το 2024, έναντι 11.212 το προηγούμενο έτος.
Αξιοσημείωτη είναι και η άνοδος των ευχαριστήριων επιστολών (+30,8%), καθώς από 3.492 το 2023 αυξήθηκαν σε 4.569 το 2024.
Όπως επισημαίνει η Γενική Γραμματέας Υπηρεσιών Υγείας, Λίλιαν Βιλδιρίδη, η αυξημένη κινητικότητα στα Γραφεία Ληπτών Υγείας δείχνει ότι ο θεσμός γίνεται ολοένα και πιο γνωστός και προσιτός στο κοινό.
