Η εικόνα που έρχεται πλέον από την Ισπανία μοιάζει τρομακτικά οικεία και για την Ελλάδα. Σύμφωνα με έκθεση του Ισπανικού Συμβουλίου Νεολαίας, ένας νέος εργαζόμενος χρειάζεται να διαθέσει το 98,7% του καθαρού μισθού του μόνο για να νοικιάσει μια κατοικία μόνος του, την ώρα που ο μέσος καθαρός μισθός είναι 1.190 ευρώ και το μέσο ενοίκιο έχει εκτοξευθεί στα 1.176 ευρώ!
Το αποτέλεσμα είναι αποκαλυπτικό, καθώς η ανεξαρτητοποίηση μετατρέπεται σε οικονομική αυτοκτονία, κάτι που βέβαια συμβαίνει και στην Ελλάδα. Στην Ισπανία, μόλις το 14,5% των νέων ηλικίας 16-29 ετών καταφέρνει πλέον να φύγει από το πατρικό σπίτι, το χαμηλότερο ποσοστό που έχει καταγραφεί ποτέ. Όμως η ισπανική περίπτωση δεν είναι εξαίρεση, αλλά το πιο ακραίο σύμπτωμα μιας ευρωπαϊκής στεγαστικής κρίσης που χτυπά ιδιαίτερα τις χώρες του νότου, με την Ελλάδα να βρίσκεται στον πυρήνα της.
Στην Αθήνα, στη Θεσσαλονίκη και σε πολλές επαρχιακές πόλεις, το ενοίκιο έχει μετατραπεί σε δυσβάσταχτο βάρος. Οι αυξήσεις των τελευταίων ετών έχουν δημιουργήσει ένα εφιαλτικό περιβάλλον, όπου ένας εργαζόμενος των οχτακοσίων, εννιακοσίων ή και χιλίων ευρώ, καλείται να δίνει περισσότερο από το μισό εισόδημά του μόνο για στέγη! Η κατάσταση γίνεται ακόμη πιο ασφυκτική αν συνυπολογιστούν οι λογαριασμοί των Δ.Ε.Κ.Ο., η διατροφή, η ένδυση και οι μετακινήσεις. Έτσι, η νέα γενιά προσκρούει σε (άλλο ένα) τείχος αν σκεφτεί να ζήσει αυτόνομα.
Το πρόβλημα δεν είναι μόνο οικονομικό, αλλά βαθιά κοινωνικό και δημογραφικό. Όταν η κατοικία απορροφά σχεδόν ολόκληρο τον μισθό, μειώνονται οι οικογένειες και οι γεννήσεις, ενώ ενισχύεται η εξάρτηση από τους γονείς. Δεν είναι τυχαίο ότι σε ολόκληρη τη νότια Ευρώπη αυξάνεται συνεχώς η ηλικία αποχώρησης από το πατρικό σπίτι (στην Ισπανία ξεπερνά πλέον τα τριάντα έτη).
Στην Ελλάδα η στεγαστική πίεση τροφοδοτείται από πολλούς παράγοντες ταυτόχρονα: Την εκρηκτική ανάπτυξη των βραχυχρόνιων μισθώσεων, την περιορισμένη προσφορά κατοικιών, τις αγορές ακινήτων από ξένα funds και επενδυτές, αλλά και τη διαρκή απόσταση ανάμεσα στους μισθούς και στο πραγματικό κόστος ζωής. Η ειρωνεία είναι ότι η κρίση δεν αφορά πλέον μόνο τους ανέργους ή τους οικονομικά αδύναμους. Όπως επισημαίνει και η ισπανική έκθεση, ακόμη και εργαζόμενοι νέοι αδυνατούν να χτίσουν μια αυτόνομη ζωή χωρίς να οδηγηθούν σε επισφάλεια ή εξάρτηση από την οικογένεια. Και ίσως αυτό να είναι το πιο ανησυχητικό στοιχείο να είναι ότι η εργασία παύει να εγγυάται αξιοπρεπή διαβίωση.
Η στεγαστική κρίση εξελίσσεται πλέον σε κρίση γενεών. Μια ολόκληρη ηλικιακή ομάδα μεγαλώνει με την αίσθηση ότι η ιδέα της ανεξάρτητης ζωής απομακρύνεται συνεχώς, ακόμη κι όταν εργάζεται πλήρως. Και όσο οι τιμές των ενοικίων αυξάνονται ταχύτερα από τους μισθούς, η απόσταση ανάμεσα στην εργασία και στην αξιοπρεπή κατοικία θα μετατρέπεται σε ένα από τα μεγαλύτερα κοινωνικά ρήγματα της Ευρώπης.
