Υπάρχουν στιγμές στη ζωή που νιώθουμε ότι δεν έχουμε αξία, ότι οι πράξεις μας δεν μετρούν και οι άλλοι δεν μας βλέπουν. Αυτό το αίσθημα μπορεί να επηρεάσει κάθε πτυχή της καθημερινότητάς μας, από τις σχέσεις μας μέχρι την ψυχική και σωματική μας υγεία. Η αίσθηση της μειονεξίας δεν είναι απλώς μια παροδική σκέψη, είναι ένα βαθύ συναίσθημα που διαπερνά την καθημερινότητά μας και διαμορφώνει τον τρόπο που ζούμε.
Το υψηλό τίμημα του αισθήματος της χαμηλής αυτοεκτίμησης
Το να μην αισθάνεσαι ότι έχεις αξία επηρεάζει τη ζωή σου με πολλούς τρόπους: τον τρόπο που βλέπεις τις σχέσεις σου, τη φροντίδα για την υγεία σου, τις προσδοκίες σου από τους άλλους και την ανθεκτικότητά σου στο στρες. Όταν νιώθουμε ανάξιοι, μικρές κοινωνικές “αναποδιές” μας επηρεάζουν υπερβολικά, καθιστώντας δύσκολο να διεκδικήσουμε τον σεβασμό ή την εκτίμηση που μας αξίζει.
Έρευνες δείχνουν πως η προσοχή των άλλων είναι καθοριστική για να νιώθουμε ότι έχουμε σημασία. Όταν οι άνθρωποι νιώθουν ότι έχουν σημασία για τους γύρω τους, είναι πιο ανθεκτικοί, προσαρμοστικοί και ικανοποιημένοι από τη ζωή τους.
Τρία στοιχεία της αίσθησης ότι έχουμε σημασία
Έρευνες δείχνουν πως για να νιώσουμε ότι έχουμε αξία, χρειάζεται να αισθανθούμε ότι οι άλλοι εξαρτώνται από εμάς, ότι μας θεωρούν σημαντικούς και ότι μας δίνουν πραγματική προσοχή. Η προσοχή των άλλων είναι καθοριστική, η απουσία της δημιουργεί αίσθημα δυσφορίας και αόρατης παρουσίας, ανασύροντας παλιά τραύματα και ανασφάλειες. Η κοινωνική θέση και η αναγνώριση δεν αρκούν, ακόμη και οι διάσημοι χρειάζονται να νιώθουν ότι προσφέρουν αξία στους άλλους. Η αίσθηση της προσωπικής σημασίας πηγάζει από τη συμμετοχή, τη δημιουργία και την επίδραση που έχουμε γύρω μας.
Η δύναμη της προσοχής και της αυτοεκτίμησης
Όπως είπε και η συγγραφέας Άναις Νιν, «δεν βλέπουμε τα πράγματα όπως είναι, τα βλέπουμε όπως είμαστε». Συχνά, όταν αισθανόμαστε ότι δεν έχουμε αξία, χάνουμε την προοπτική της πραγματικής αξίας μας για τους άλλους. Το να αμφισβητούμε την πεποίθηση ότι είμαστε ανάξιοι και να δράσουμε σαν να μετράμε, ακόμη και όταν δεν υπάρχει προφανής αναγνώριση, αλλάζει την εμπειρία μας και τις σχέσεις μας.
Η αυτοεκτίμηση και η αίσθηση ότι προσφέρουμε αξία, είναι ουσιαστικά η θέση μας για το πώς να ζούμε πλήρως και να αντιμετωπίζουμε τις προκλήσεις με θάρρος και αντοχή. Ας θυμόμαστε ότι η αξία μας δεν καθορίζεται από την προσοχή των άλλων, αλλά από τη συνειδητή μας πρόθεση να έχουμε αντίκτυπο στον κόσμο γύρω μας.
