Για να προστατέψουμε τους εαυτούς μας και τους οικείους μας από τροφιμογενή νοσήματα, είναι σημαντικό να ακολουθούμε ορισμένους βασικούς κανόνες υγιεινής τροφίμων στο σπίτι.
Σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας, τα μη ασφαλή τρόφιμα μπορεί να είναι μολυσμένα με επιβλαβή βακτήρια, ιούς και παράσιτα ή να περιέχουν χημικές ουσίες που μπορούν να προκαλέσουν περισσότερες από διακόσιες διαφορετικές ασθένειες, από διάρροια ως καρκίνο. Ακολουθώντας κατάλληλες τεχνικές χειρισμού τροφίμων, μπορούμε να μειώσουμε σημαντικά τον κίνδυνο τροφιμογενών νοσημάτων:
- Πώς μπορούμε να διατηρήσουμε τα τρόφιμα και τις επιφάνειες καθαρές; Πλένουμε τα χέρια μας πριν από τον χειρισμό τροφίμων και κατά τη διάρκεια της προετοιμασίας του φαγητού και πάντα μετά τη χρήση της τουαλέτας. Καθαρίζουμε και απολυμαίνουμε όλες τις επιφάνειες και τα σκεύη που χρησιμοποιούνται για την παρασκευή τροφίμων. Προστατεύουμε τους χώρους της κουζίνας και τα τρόφιμα από έντομα, παράσιτα και άλλα, διατηρώντας ένα καθαρό περιβάλλον
- Πώς αποφεύγουμε τη διασταυρούμενη επιμόλυνση μεταξύ ωμών και μαγειρεμένων τροφίμων; Διαχωρίζουμε το ωμό κρέας, τα πουλερικά και τα θαλασσινά από μαγειρεμένα ή έτοιμα προς κατανάλωση τρόφιμα. Χρησιμοποιούμε ξεχωριστό εξοπλισμό και σκεύη, όπως μαχαίρια και σανίδες κοπής για τον χειρισμό ωμών τροφίμων και αποθηκεύουμε τα ωμά και τα μαγειρεμένα τρόφιμα μέσα σε χωριστά δοχεία στο ψυγείο, για να αποφύγουμε τη διασταυρούμενη επιμόλυνση, δηλαδή την επαφή μεταξύ ωμών και έτοιμων προς κατανάλωση τροφίμων
- Πώς μπορούμε να διασφαλίσουμε ότι το φαγητό μας είναι καλά μαγειρεμένο; Είναι σημαντικό να μαγειρεύουμε καλά τα τρόφιμα, ειδικά τα ευαλλοίωτα, όπως το κρέας, τα πουλερικά, τα αυγά και τα θαλασσινά. Βράζουμε φαγητά, όπως σούπες και μαγειρευτά, ώστε να βεβαιωθούμε ότι έχουν φτάσει και ξεπεράσει τους 70°C
- Πώς πρέπει να αποθηκεύουμε τα τρόφιμα για να παραμείνουν ασφαλή για κατανάλωση; Δεν αφήνουμε το μαγειρεμένο φαγητό σε θερμοκρασία δωματίου για περισσότερο από δύο ώρες. Ψύχουμε αμέσως τα μαγειρεμένα και ευαλλοίωτα τρόφιμα (κατά προτίμηση κάτω από τους +5°C) και διατηρούμε το μαγειρεμένο φαγητό καυτό (πάνω από 60°C) πριν από το σερβίρισμα. Δεν αποθηκεύουμε τα τρόφιμα για υπερβολικά μεγάλο χρονικό διάστημα, ακόμη και στο ψυγείο
- Πώς πρέπει να αποψύχουμε με ασφαλή τρόπο τα τρόφιμα; Ο ασφαλέστερος τρόπος απόψυξης των τροφίμων είναι στο ψυγείο. Ορισμένα τρόφιμα είναι ασφαλή για μαγείρεμα κατευθείαν από την κατάψυξη. Ελέγχουμε πάντα τη συσκευασία για τις οδηγίες μαγειρέματος
- Τι ποιότητα νερού και ποια συστατικά πρέπει να χρησιμοποιούμε για την ασφαλή παρασκευή γευμάτων; Χρησιμοποιούμε πάντα πόσιμο νερό για την προετοιμασία των τροφίμων. Επιλέγουμε φρέσκα, υγιεινά τρόφιμα και βεβαιωνόμαστε ότι τα επεξεργασμένα τρόφιμα που χρησιμοποιούμε, όπως το γάλα, είναι παστεριωμένα, για λόγους ασφαλείας. Πλένουμε καλά τα φρούτα και τα λαχανικά, ειδικά αν τα τρώμε ωμά. Αποφεύγουμε να χρησιμοποιούμε τρόφιμα μετά την ημερομηνία ανάλωσής τους (επισήμανση ημερομηνίας: «ανάλωση ως»).
Βασικές συμβουλές για ασφαλές ψήσιμο στη σχάρα
Η σχάρα είναι ένας εξαιρετικός τρόπος για να απολαμβάνουμε γεύματα σε εξωτερικούς χώρους, αλλά είναι σημαντικό να τηρούμε τις πρακτικές ασφαλείας για την πρόληψη των τροφιμογενών νοσημάτων:
- Πώς μπορούμε να διατηρούμε τα χέρια μας και τις επιφάνειες καθαρές ενώ ψήνουμε στη σχάρα; Πλένουμε τα χέρια μας πριν χειριστούμε τρόφιμα και αφού αγγίξουμε ωμό κρέας. Καθαρίζουμε όλα τα εργαλεία, τις σανίδες κοπής και τις επιφάνειες σχολαστικά πριν και μετά τη χρήση
- Πώς μπορούμε να αποφύγουμε τη διασταυρούμενη επιμόλυνση κατά το ψήσιμο στη σχάρα; Διατηρούμε το ωμό κρέας, τα θαλασσινά και τα πουλερικά, χωριστά από τα μαγειρεμένα τρόφιμα. Χρησιμοποιούμε διαφορετικά πιάτα και σκεύη για ωμά και μαγειρεμένα τρόφιμα για να αποφύγουμε τη διασταυρούμενη επιμόλυνση. Καθαρίζουμε σχολαστικά τη σχάρα μετά από κάθε χρήση για να απομακρύνουμε τυχόν υπολείμματα τροφίμων που θα μπορούσαν να φιλοξενήσουν βακτήρια
- Πώς μπορούμε να εξασφαλίσουμε ότι τα τρόφιμα μαγειρεύονται στη σωστή θερμοκρασία; Χρησιμοποιούμε ένα θερμόμετρο τροφίμων για να ελέγξουμε ότι το κρέας φθάνει στη σωστή εσωτερική θερμοκρασία και παρατηρούμε αν ο ζωμός γίνεται διαυγής. Όσον αφορά στα ψάρια, βεβαιωνόμαστε ότι η σάρκα στο εσωτερικό παύει να είναι ροζ, για να έχουμε μια ασφαλή ένδειξη για το σωστό μαγείρεμα
- Πώς μπορούμε να αποτρέψουμε τα τροφιμογενή νοσήματα κατά το ψήσιμο στη σχάρα; Σερβίρουμε το φαγητό αμέσως μετά το μαγείρεμα. Αν πρέπει να φυλάξουμε το μαγειρεμένο φαγητό, το διατηρούμε καυτό (πάνω από 60°C) στη σχάρα. Αν αποθηκεύουμε τα περισσεύματα, τα βάζουμε αμέσως στο ψυγείο (ιδανικά εντός δύο ωρών) για να αποφύγουμε την ανάπτυξη βακτηρίων
- Πώς πρέπει να αποψύχουμε με ασφάλεια τα τρόφιμα πριν τα ψήσουμε στη σχάρα; Αποψύχουμε τα τρόφιμα στο ψυγείο ή στο φούρνο μικροκυμάτων. Δεν τα αφήνουμε ποτέ στον πάγκο για να ξεπαγώσουν.
European Food Safety Authority
